A raised arm holds up a bunch of keys amid the crowd at a housing protest, at dusk.

Polo dereito á vivenda · Portugal

Un salario ten que chegar
para pagar unha casa.

O prezo da vivenda case se triplicou en dez anos, unha suba case tres veces maior ca a media da Unión Europea, e os salarios non acompañaron. Non é unha fatalidade: outros países europeos teñen políticas de vivenda que funcionan, e os estudos amosan cales. Esiximos que se apliquen aquí, sen máis atrasos.

Constitución da República Portuguesa · Artigo 65

«Todos teñen dereito, para si e para a súa familia, a unha vivenda de dimensión axeitada, en condicións de hixiene e comodidade e que preserve a intimidade persoal e a privacidade familiar.»

Un dereito escrito en 1976. Cincuenta anos despois, segue sen cumprirse.

Casa para todas Alugueres que caiban no salario Contratos estables Máis casas, máis axiña Vivenda pública e cooperativa Casas baleiras de volta ao mercado Ningún desafiuzamento sen alternativa

Manifestación nacional pola vivenda, .

Faltan 6 días. 15 cidades, a maioría ás 15:00.

Axenda

Próximas mobilizacións

Sábado

Novas

Últimas novas da rúa

Prensa

Últimas novas na prensa

O que publican os xornais, as radios e as televisións sobre vivenda. Os titulares son os de cada medio, en portugués, e cada nova ábrese no sitio onde se publicou.

A crise en números

Non é unha impresión. Son os números oficiais.

+180%

foi o que subiu o prezo das casas en Portugal entre 2015 e 2025. Media da UE: +65 %.

Eurostat

17,79 €/m²

é o aluguer mediano dos novos contratos en Lisboa. Nun piso de dous cuartos de 70 m², dá uns 1.245 € ao mes: máis ca un salario mínimo enteiro.

INE, 2.º trim. 2026

723.000

casas baleiras en Portugal, o 12 % de todas as vivendas.

INE, Censos 2021

≈2%

das casas son vivenda pública, unha das cifras máis baixas de Europa.

ISCTE, 2025

O que esiximos

Seis propostas, cada unha xa probada

01

Reverter a lei de arrendamentos

Reverter a lei de 2012 que acabou coa duración mínima dos contratos e facilitou poñerlles fin sen motivo: contratos estables como norma, como en Alemaña, nos Países Baixos, en Francia e en España, sen lle quitar ao arrendador o dereito a recuperar a vivenda de quen non paga.

02

O fin das demolicións e dos desafiuzamentos sen alternativa habitacional

Ningunha demolición de vivendas habitadas e ningún desafiuzamento sen unha alternativa de vivenda, como a Lei de bases da vivenda xa esixe cando é o Estado quen desafiuza e como Portugal se comprometeu ante a ONU e o Consello de Europa.

03

Freo á compra de vivenda por parte de fondos inmobiliarios

Frear a compra de vivendas xa existentes por fondos e grandes investidores nas zonas de maior presión, acabar cos beneficios fiscais que lles dan vantaxe e usar o dereito de tanteo que a lei xa lles dá aos concellos, sen frear a quen constrúe vivendas novas.

04

Máis vivenda pública

Achegar o parque público e cooperativo aos niveis europeos, con financiamento estable despois do PRR (o plan de recuperación financiado pola UE), barrios con rendas mixtas como en Viena e un fondo que se paga cos propios alugueres, como en Dinamarca.

05

Iniciativa pública de recuperación de inmobles baleiros para uso residencial

Un programa público para poñer en uso as vivendas e os edificios baleiros, comezando polos do Estado: primeiro con acordos e axudas ás obras, como en Irlanda e en Escocia, e só para edificios baleiros desde hai moito tempo, os instrumentos que a lei xa prevé.

06

Teitos de aluguer verdadeiramente accesibles

Que «aluguer accesible» queira dicir accesible para quen traballa aquí: teitos ligados aos ingresos e non só ao mercado nos programas con diñeiro ou beneficios públicos, e no mercado privado alugueres de referencia por zona, como en Alemaña, coas vivendas novas excluídas.

Un problema de todos

Na casa, no traballo e no barrio

En 2025, o 27 % dos fogares que alugan a prezo de mercado gastaron máis do 40 % dos ingresos na vivenda, fronte ao 19 % de media na UE (Eurostat). Cando a casa leva case a metade dos ingresos, queda pouco para todo o demais. A vivenda non é un asunto á parte: decide o que queda do salario, onde se pode vivir e se o barrio segue vivo.

Quen aluga

Na casa

Coñece os teus dereitos, xúntate coa veciñanza do teu edificio e cunha asociación de inquilinas. Quen coñece a lei e se organiza pode frear subas ilegais e desafiuzamentos sen fundamento.

Quen traballa

No traballo

En 2022, o Goberno, a central sindical UGT e as confederacións empresariais asinaron un acordo de rendas que prevía subir o salario mínimo a 900 € en 2026. Cando o aluguer sobe máis rápido, ese esforzo pérdese. O custo da vivenda ten que entrar nas negociacións salariais: lévao á conversa coa empresa, cos compañeiros e co sindicato.

Quen vive no barrio

No barrio

Comercio local, escolas, centros de saúde: un barrio sen veciñanza perde todo iso. Nas parroquias con máis turismo, o prezo das casas chegou a subir un 32 % máis ca no resto (Franco e Santos, 2021).

A vivenda é un dereito recollido na Constitución desde 1976. Cumprilo non é de esquerdas nin de dereitas: é unha obriga de calquera goberno.

Non é a primeira vez

Cando os veciños se organizaron, gañaron dereitos

1974

Ocupacións e comisións de veciños

Xusto despois da revolución do 25 de Abril, milleiros de familias ocupan casas baleiras e organízanse en comisións de veciños. A vivenda convértese nunha das grandes reivindicacións da revolución.

1976

A vivenda na Constitución

O artigo 65 da Constitución garante a todas as persoas o dereito a unha vivenda axeitada e encarga ao Estado facelo realidade.

2023

A rúa volve encherse

A plataforma Casa Para Viver xunta ducias de movementos e enche as rúas de cidades de norte a sur do país.

2026

Tendas na praza

En outubro, as acampadas no Rossio, en Lisboa, e na Praça D. João I, no Porto, levan a vivenda ao centro das cidades. A policía desmóntaas, pero as protestas medran, e o 24 de outubro milleiros de persoas desfilan en Lisboa e no Porto.

Para ver

A xentrificación en filme

O colectivo Left Hand Rotation filma a xentrificación desde moito antes de que a palabra chegase aos xornais. Instalado en Lisboa desde 2011, documenta como o turismo e a especulación baleiran os barrios e, entre 2010 e 2021, levou os obradoiros «Gentrificación no es un nombre de señora» a 17 cidades de 9 países. Os filmes son de balde.

2019 · 82 min · Lisboa

O que vai acontecer aqui?

Os movementos que defenden o dereito a vivir en Lisboa, contados por quen resiste aos despexos. Feito con Stop Despejos e Habita!.

2016 · 43 min · Lisboa

Terramotourism

En 1755, un terremoto destruíu Lisboa. Hoxe a cidade treme cun sismo turístico que expulsa do centro a quen vive nel.

2017 · 41 min · Lisboa

Alfama é Marcha

A preparación da marcha popular de Alfama e unha pregunta: como evitar que a vida do barrio se converta en folclore para turistas?

2026 · 66 min · Lisboa

O nosso último filme sobre Lisboa

Da Expo 98 ás protestas máis recentes, incluída a demolición do Bairro da Jamaica, no Seixal. Estreouse no DocLisboa o 22 de outubro de 2026 e estará dispoñible de balde na web do colectivo.

Os vídeos están en Vimeo e só se cargan cando premes «Ver o filme». A partir de aí, Vimeo pode gardar cookies no teu navegador.

Solidariedade

Causas que apoiamos

Defender a casa é tamén defender o lugar onde se vive. Estas son causas que Cultura no Muro apoia e que te convidamos a coñecer.

Camiño de terra entre piñeiros na Quinta dos Ingleses, en Carcavelos.
Foto: Bisnagajanota, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons. Convertida a branco e negro.

Un caso preto de nós

Quinta dos Ingleses: pisos de luxo onde faltan casas para vivir

Na última gran mancha verde xunto á praia de Carcavelos queren construír uns 850 pisos de luxo.

Igrexa de pedra de Santa María, na aldea de Covas do Barroso.
Foto: GFreihalter, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons. Convertida a branco e negro.

Boticas, Trás-os-Montes

Covas do Barroso: a aldea que non quere unha mina

Unha aldea do Barroso, Patrimonio Agrícola Mundial, loita contra catro minas de litio a ceo aberto.

Non estás só

Quen se mobiliza pola vivenda

Movementos, asociacións e colectivos que defenden o dereito á casa en Portugal. Coñéceos e únete.

A vivenda é un dereito.
Fagamos que se cumpra.

Únete a quen xa se está a organizar en edificios, barrios e centros de traballo por todo o país.